Ruim twee jaar geleden zijn de Sustainable Development Goals (SDGs) door de Verenigde Naties aangenomen. Toch is er nog weinig aandacht voor; Building Change heeft daarom Kamerleden gevraagd een doel te adopteren. In deze interviewserie hoort SDG Nederland redacteur Caius Nijstad Kamerleden uit over ‘hun’ doel: welke rol speelt de politiek in het bereiken van de SDGs, wat gebeurt er al, en wat kan beter? Deze keer vertellen Agnes Mulder van het CDA en Sandra Beckerman van de SP over hun doel: duurzame en betaalbare energie.

Agnes Mulder en Sandra Beckerman: twee politieke partijen en twee visies. Wel delen deze Kamerleden één doel: duurzame en betaalbare energie (SDG 7). Hoe denken zij dat doel te kunnen bereiken?

 Een groene revolutie

“De werelddoelen zijn niet alleen voor ontwikkelingslanden, maar ook voor onszelf”, begint Mulder. “Zodra je je dat realiseert, ga je aan de slag. In Drenthe zorgen windmolens bijvoorbeeld voor ongenoegen bij de bewoners. Het gaat erom dat je samen de slag naar duurzaamheid maakt. Ik wil de doelstellingen van Parijs halen, samen met de inwoners en niet over hun hoofden heen.”

We willen een groene revolutie”, gaat Beckerman verder. “Wat Agnes zegt herken ik sterk. Je ziet nu dat de energierekening enorm gaat stijgen door de opslag van duurzameergie, terwijl vervuilers veel te weinig betalen. Het draagvlak voor duurzaamheid neemt daardoor af. Nu betalen inwoners zonder dat ze aanspraak hebben op de lusten, terwijl bedrijven dat wel hebben. De omslag naar duurzame energie vergroot zo ongelijkheid, terwijl duurzame energie voor iedereen beschikbaar moet zijn.”

Moet de overheid bedrijven dan belasten? “Zodra wij bedrijven belasten en hun concurrentiepositie verslechteren, is er geen werk meer. Dan heb je ook een probleem, want mensen zijn het gelukkigst wanneer ze werk hebben”, vindt Mulder

Beckerman is het daar niet mee eens: “In het energieakkoord is becijferd dat er meer banen komen als we omschakelen naar duurzame energie. Voor zonnepanelen, technologische vooruitgang en nieuwe bouwmethoden zijn veel mensen nodig die met hun handen en met hun hoofd werken.”

Er is alleen wel een tekort aan technisch geschoolde mensen”, aldus Mulder. ”Daar ligt een kans maar ook een probleem. Ik denk dat we elkaar daarin kunnen vinden en meer kunnen doen. Dat heb ik niet in mijn portefeuille, maar ik spreek mijn collega daar wel op aan. We staan pas aan het begin van die transitie en er moet nog zo veel gebeuren. Iedereen moet meebetalen. Het kan niet zo zijn dat jij zonnepanelen legt en, via een gunstige salderingsregeling, niet meebetaalt aan windmolens op zee. Dat is een onbalans in het systeem.”

Wie betaalt de rekening?

“Op dit moment stijgt de energierekening zo hard dat mensen minder te besteden hebben”, begint Beckerman. “Dan ontstaat er energie-armoede. Als mensen hun energie niet meer kunnen betalen neemt het draagvlak voor duurzaamheid af. Wij hebben een voorstel klaarliggen om die verdeling eerlijker te maken.”

“De energietransitie is niet gratis”, stemt Mulder in. “Maar als je alleen bedrijven daarvoor laat opdraaien, zal een deel van hen vertrekken, en daar hebben we ook last van. We moeten een balans vinden. Daar ben jij het misschien niet mee eens, maar zo kijk ik er tegenaan. Mensen moeten werk hebben. Tegelijkertijd moet je die bedrijven ook uitdagen. Via milieubeheer kijken we welke maatregelen bedrijven kunnen en moeten nemen.”

“Het tempo is veel te laag en er is te weinig geld. Ik wil een dienst die op grote schaal corporatiewoningen gaat verduurzamen en het onderwijs erbij betrekt”, antwoordt Beckerman. “Zo worden mensen op verschillende niveaus opgeleid en stimuleer je innovatie. Dat was zo bij zonne-energie en wind op zee: het was heel duur en is nu fors goedkoper. Daarnaast krijg je een beter huis, mensen hebben een lagere energierekening en we stoten minder CO2 uit. Dus je slaat vijf vliegen in één klap als je nu een grootschalig programma start voor duurzame corporatiewoningen.”

“Je hoeft inwoners niet alles gratis te geven”, werpt Mulder tegen. “Die snappen wel dat je huis meer waard is als je erin investeert. We gaan over het belastinggeld van alle inwoners en daar moeten we zorgvuldig mee omgaan. De energietransitie is soms een financieringsvraagstuk. Als Kamer willen we een energietransitie, daarom helpen we Invest NL op te richten. Het kan niet allemaal gratis, maar je kunt wel op een slimme manier financieren.”

Het Groningse gas

We praten verder over innovatie, opleidingen en wat er nog meer nodig is om de energietransitie te verwezenlijken.  De bouwopleiding in Groningen wil bijvoorbeeld bouwen zonder gas als uitgangspunt nemen. Zodra het over Gronings gas gaat, lopen de gemoederen hoog op. Het gaat in Groningen gigantisch mis. Ik zie daar iets fout gaan met fossiele energie maar ook met macht. Shell en ExxonMobil zijn, net als de staat, enorm machtig en inwoners hebben geen zeggenschap over hun toekomst. Scholen en huizen zijn onveilig en mensen hebben het gevoel dat ze overleven in plaats van leven. Mensen moeten inspraak krijgen in de toekomst van energie”, stelt Beckerman.

“We kunnen niet doorgaan met bedrijven als Shell en ExxonMobil, die winst boven het belang van mensen stellen”, pleit Beckerman. “Dat gebeurt in Groningen. Er zijn honderden miljarden verdiend en veiligheid stond op de tweede plaats. We moeten naar een situatie waar de belangen van mensen vooropstaan en daar heb je democratie voor nodig. De staat heeft deze gaswinning toegestaan. We hebben 300 miljard verdiend en steeds de kant van het kapitaal gekozen.”

“Je moet wel specifiek zijn”, vindt Mulder. “We hebben met elkaar, tot de aardbeving in Huizinge in 2012, niet beseft hoe ernstig het was. Daarna zijn onderzoeken gestart en is de gaswinning naar beneden geschroefd, maar te laat. Het is verschrikkelijk wat er is gebeurd. Dat het in Groningen zo mis is gegaan, dat is falen van de overheid.

Volgens Beckerman is ook het nieuwe regeerakkoord te vaag over de gaswinning in Groningen. “Twee jaar lang blijft de gaswinning volgens het regeerakkoord onveranderd, dat kan niet. Terwijl in één jaar tijd het aantal mensen met gezondheidsklachten met tachtig procent is toegenomen. Dan kan je toch niet twee jaar niets doen aan de gaswinning?”

“Hoe krijg je de gaswinning dan verder omlaag?”, wil Mulder weten. “Ik vraag dit iedere keer en krijg daar nooit een fatsoenlijk antwoord op. Ik heb zelf ooit voorgesteld een stikstoffabriek te bouwen, maar die is pas in 2021 klaar. We moeten de bedrijven die nu gebruik maken van het Groninger gas omzetten. Dan kan je een paar miljard kuub naar beneden, dat staat ook in het akkoord. Als je dat wil verder wil verlagen moet je afspraken maken met de industrie. Ik wil ook graag sneller en de verbinding met je zoeken. We moeten het samen doen.”

Dat de energietransitie er moet komen, daarover zijn Mulder en Beckerman het eens, eveneens vinden ze dat we dat gezamenlijk moeten doen. Beide adoptieouders zullen hun doel na de adoptieperiode niet in de steek laten. Hun gesprek van vandaag zal worden voortgezet worden in de Tweede Kamer, de kantine en de wandelgangen. Want over energietransitie zijn we nog lang niet uitgepraat.

Pin It on Pinterest